اثربخشی روان درمانی گروهی مبتنی بر رویکرد شناختی- رفتاری بر ‏افسردگی و باورهای غیرمنطقی زنان خانه دار

نوع مقاله: علمی پژوهشی

چکیده

هدف اصلی این پژوهش، تعیین تاثیر روان درمانی گروهی مبتنی بر رویکرد شناختی- رفتاری بر افسردگی و باورهای غیرمنطقی زنان خانه دار است. طرح این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون و گروه گواه بود. جامعه آماری در این پژوهش کلیه زنان شرکت کننده در       کلاس های روان شناسی خانه سلامت شهرداری منطقه 5 تبریز بودند. روش نمونه گیری در این پژوهش، روش در دسترس همراه با تصادفی ساده بود. ابتدا آزمون افسردگی بک و پرسشنامه باورهای غیرمنطقی جونز روی 85 نفر از زنان (که مشکلات روانی و جسمانی حاد نداشتند) به صورت در دسترس اجرا شد. کسانی که نمره بالاتری را کسب کرده بودند، شناسایی شده و تعداد 24 نفر از آن ها به طور تصادفی انتخاب شدند. سپس این تعداد در دو گروه 12 نفری (آزمایش و گواه) به طور تصادفی جایگزین شدند. گروه آزمایشی در 8 جلسه روان درمانی گروهی مبتنی بر رویکرد شناختی- رفتاری شرکت داده شدند در حالی که گروه گواه هیچ گونه درمانی را دریافت نکردند. تحلیل نتایج با استفاده از آزمون آماری تحلیل کواریانس انجام شد که نشان داد روان درمانی گروهی مبتنی بر رویکرد شناختی- رفتاری به طور معناداری (001/0>p ) منجر به کاهش افسردگی و باورهای غیرمنطقی زنان خانه دار شده است.

کلیدواژه‌ها


-   اکبری، ابوالقاسم (1387)، مشکلات نوجوانی و جوانی. تهران: نشر رشد و توسعه.

-   بک، جودیت اس (1380)، راهنمای گام به گام شناخت درمانی. (ترجمه ایرج دوراهکی و محمدرضا عابدی). اصفهان: گل های محمدی. (1989).

-   پورشایگان، مهراندخت؛ حسینیان، سیمین و یزدی، سیده منیره (1381)، رابطه باورهای غیر منطقی با میزان رضایت شغلی مشاوران دبیرستان های شهر تهران. تازه ها و پژوهش های مشاوره، شماره 14، از صفحه 58 تا 68 .

-   جوانمرد، غلامحسین (1389)، آسیب شناسی روانی 2. تهران: انتشارات دانشگاه پیام نور.

-   رحمانی، فاتح؛ دادستان، پریرخ؛ عاطف وحید، محمد کاظم و امیدی، ایرج (1383)، اثربخشی روان درمانگری پویشی کوتاه مدت و دارو درمانگری در بیماران افسرده. مجله روان شناسی، شماره 34، از صفحه 114 تا 138.

-   رنجبر، فرحدخت؛ اشک تراب، طاهره و دادگری، آتنا (1389)، بررسی اثر بخشی درمان شناختی- رفتاری به شیوه گروهی بر میزان افسردگی. مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، شماره 4، از صفحه 299 تا 306.

-   روزنهان و سیلگمن (1384)، آسیب شناسی روانی. (ترجمه یحیی سید محمدی). تهران: نشر ارسباران.

-   ساعتچی، محمود (1377)، مشاوره و روان درمانی. تهران: نشر پیرایش.

-   شارف، ریچارد اس (1387)، نظریه های روان درمانی و مشاوره. (ترجمه مهرداد فیروزبخت). تهران: موسسه خدمات فرهنگی رسا.

-   شاملو، فرهاد (1388)، من و افسردگی همسرم. تهران: نشر قطره.

-   علی پور، احمد (1378)، رابطه بین حالات کلی خلق و عملکرد ایمنی بدن. رساله دکتری روان شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.

-   فرحبخش، کیومرث (1383)، مقایسه میزان اثربخشی فنون زوج درمانی نظریه الیس، گلاسر و ترکیبی از آن دو در کاهش تعارض های زناشویی. پایان نامه دکتری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران.

-   فیاض، احمد و کیانی، ژاله (1387)، بررسی آسیب شناسانه باورهای غیرمنطقی دانشجویان. فصلنامه راهبرد فرهنگ، شماره 4، از صفحه 99 تا 117.

-   قدسی، احقر (1388)، اثربخشی مشاوره گروهی با رویکرد شناختی- رفتاری بر سلامت روان دانش آموزان دختر. اندیشه و رفتار، شماره 14، از صفحه 7 تا 14.

-   قربانی، سید علی و نظری، علی محمد (1389)، بررسی تأثیر مشاوره فردی به شیوه عقلانی- عاطفی بر کاهش باورهای غیرمنطقی زوج های متعارض. تازه ها و پژوهش های مشاوره، شماره 34، از صفحه 69 تا 83.

-   کرمی، ابوالفضل (1382)، آشنایی با آزمون سازی و آزمون های روانی. تهران: انتشارات روان سنجی.

-   لین، کلارک (1389)، درمانگاه احساسات. (ترجمه مهرداد فیروزبخت). تهران: نشر ویرایش.

-   هاوتون، کریستین (1381)، درمان مشکلات روانی. (ترجمه حبیب الله قاسم زاده). تهران: انتشارات ارجمند.

 

-   Cappeliez, P. (2000), Presentation of depression and response to group cognitive therapy with older adults. Journal of Clinical Gerontology. 6(3): 156-74

-   Sadock BJ, Sadock VA. Kaplan & Sadock's (2007), Synopsis of Psychiatry/ Behavioral Sciences/ Clinical psychiatry. 10 Th Ed .Philadelphia: Lippincott Williams & Willkins; 110-8.

-   Ellis, A. (1999), Rational- Emotive Behavior Therapy and cognitive Behavior Therapy for Elderly Oeople. Journal of Rational Emotive & Cognitive- Behavior Therapy. 17, 1999, 5-18.

-   Feldman, B. (2004), Maternal perceptions on the effects of physical and occupational therapy services on care giving com competency. Phys Occupy There Pediatric, 16:33-54.

-   Jones, R. G. (1969), A factorial measure of Ellis irrational belif system, withpersonality and maladjustment correlaters (Doctoral Dissertation, university of Missouri, Columbia, 1968). Dissertation abstract international, 29 (11B), 4379-4380.

-   Kush FR & Fleming LM. (2000), An innovative approach to short-term group cognitive therapy in the combined treatment of anxiety and depression. Group Dynamics, 4(11): 176-83.

-   Leahy, R. L. (1996), Cognitive Therapy: Basic principle & applications. Northvale, NJ: Aronson.

-   Mehrabi T, Sheikholeslami F, Ghazavi Z, Nasiri M. (2004), The effect of group therapy on depression & anxiety levels of the patients with MI. Nursing & Midwifery Search, 29(7):5-13 [Persian].

-   Seghatoleslam T, Rezaee A, Aghighi K. (2003), Effect of cognitive -behavioral depression in reducing substance abuse patients. Journal of Ardabil University of Medical Sciences.  2 (8): 33-8. [Persian].